SHAXSIY KABINETGA KIRISH
.
SSENARIYLAR
 Barcha ssenariylar
ARXIV
Sentabr 2021
YaDuSeChPaJuSh
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
26272830  
Tugma kuni
0000-11-16

Tugmalar kuni har yili 16-noyabr kuni nishonlanadi. “Tugma” so‘zining o‘zi bizga shunchalik tanish bo‘lib qolganki, ba’zida uning ma’nosi haqida o‘ylamaymiz ham. Albatta, “qo‘rqitish” va “qo‘rqinchli” so‘zlarining kichkina qahramonimizga juda yaqin bo‘lishining sababi bor.      Tugma tarixi shunchaki himoyalovchi - qo‘riqchi dumaloq shakldagi  ichida metall parchali dag’al qo‘ng’iroqchadan iborat  "qo‘rqinchli" sifatida boshlandi. “Qo‘rqinchli” ning ohangdor sokin chalinishi yovuz ruhlarni haydash va egasini “do‘stona” hududga yovuz ruhlarning kirib kelish xavfi to‘g’risida ogohlantirish uchun mo‘ljallangan edi. “Qo‘rqinchli”ni qoida tariqasida ko‘kragiga - yurakka yaqin joyga taqishgan.

     Vaqt o‘tishi bilan moda rivojlandi, tugmachaning ko‘rinishi ham o‘zgardi: u bizga tikuv uchun teshiklari bo‘lgan yumaloq narsaga o‘xshardi. Himoya funktsiyasi asta-sekin keyingi fonga o‘tib ketdi va tugma o‘ziga xos bir xil ma’lumot tashuvchisiga aylandi.

     Tugmalar soni va sifati bo'yicha odamning holatini, kasbini, boyligini aniqlash mumkin edi. Farovonlik darajasini ko‘rsatish uchun tugmalar hech qanday funktsional maqsadlarsiz bezak sifatida tikila boshlandi.

     Uni nimalardan yasamadilar: qimmatbaho metallar, suyak, yogoch, charm, billur, shisha, marvarid va marvaridning onasi, qimmatbaho va bezak toshlari. Tugmalar juda qadrli edi, chunki ular ko‘pincha to‘liq zargarlik buyumlari edi. Ular meros orqali o‘tib, mahr sifatida qoldirilib, xazina sifatida yashiringan.

     Tarixiy nuqtai nazardan, ayollar kiyimidagi tugmalar va mahkamlagichlar odatda chap tomonda joylashgan. Tugmachalarni kiritish paytida erkaklar ko‘pincha mustaqil ravishda kiyinishgan va oliynasab ayollarga xizmatkorlar kiyinishga yordam berishlari kerak edi - shuning uchun ayollar kiyimidagi tugmachalar chapda, erkaklarniki esa aksincha tikila boshlandi.


Sayt “OPEN WEB” tomonidan tayyorlangan